Bouwen aan een neuro-inclusieve toekomst door middel van co-creatie, artistiek onderzoek en actieve cultuurbeoefening.
Neurovisionary is niet zomaar een project over ’toegankelijkheid’; het is een beweging die de visuele kunstsector van binnenuit transformeert. Wij geloven dat de sector niet alleen ‘geschikt’ gemaakt moet worden voor neurodivergente mensen als een vinkje achteraf. Nee, de sector moet vanaf de grond af aan ontworpen worden door en met neurodivergente denkers en makers.
De Kunstsector Opnieuw Verbeeld
Onze Visie
Inclusie als Collectief Ontwerp
Vaak wordt inclusie gezien als een individuele aanpassing: hoe maken we een ruimte toegankelijk voor één specifiek persoon? Neurovisionary draait die vraag radicaal om. Wij zien inclusie als een collectieve herontwerping van de manier waarop we kunst maken en ervaren.
In dit project fungeren neurodivergente kunstenaars, studenten en cultuurwerkers als volwaardige co-onderzoekers. Samen bouwen we aan een omgeving waarin zintuiglijke diversiteit en verschillende manieren van denken de norm zijn, niet de uitzondering. De hiërarchie tussen ‘onderzoeker’ en ‘onderzochte’ wordt hier volledig doorbroken: jij hebt de regie.
Het Programma & Jouw Deelname
Cultuurbeoefening als Onderzoek
Bij Neurovisionary vallen ‘maken’ en ‘onderzoeken’ volledig samen. Onze activiteiten zijn geen proces van data-extractie voor een stoffig wetenschappelijk rapport, maar creatieve maakprocessen met hun eigen intrinsieke waarde.
Voor wie is dit programma? Ben jij een neurodivergente kunstenaar, een student (aan de Willem de Kooning Academie of elders), of ben je werkzaam in de culturele sector? En wil je meebouwen aan een inclusievere kunstwereld? Dan zijn we op zoek naar jou.
Hoe we te werk gaan:
- Het Neuroinclusive Co-Creation Lab: Het kloppende hart van het project is een vaste community van ervaringsdeskundigen. Deze groep stuurt het project aan, zorgt voor kritische reflectie en bepaalt mede de koers van het onderzoek. Omdat we jouw tijd en expertise serieus nemen, ontvangen deelnemers aan het Lab een passende vergoeding voor hun bijdrage.
- De Interactieve Workshops: We komen samen om te maken en te experimenteren. Hierbij gebruiken we drie specifieke artistieke methoden:
- Visual Mapping: Het visueel en ruimtelijk in kaart brengen van jouw specifieke ervaringen binnen huidige kunstinstellingen.
- Design Fiction & Storytelling: Het creatief verbeelden en opschrijven van de ideale, neuro-inclusieve toekomst van de kunstwereld.
- Prototype Ontwikkeling: Het daadwerkelijk bouwen van fysieke of digitale hulpmiddelen die de zintuiglijke omgeving van een expositieruimte direct verbeteren.
Locatie & Begeleiding De bijeenkomsten en workshops vinden plaats in de vertrouwde en laagdrempelige omgeving van Stichting MaMA aan de Witte de Withstraat in Rotterdam. Het project wordt professioneel begeleid door curator Felicitas Lenz en lector Florian Cramer, samen met experts van de Neurodiversity Foundation.
Waarom dit ertoe doet
Echte Sociale Samenhang Ontstaat door Actie
Wij benaderen sociale samenhang niet als een abstract sociologisch model, maar als iets dat ontstaat door gezamenlijk handelen, gedeeld eigenaarschap en langdurige samenwerking.
Door de focus te leggen op de inclusie van neurodivergente makers, pakken we barrières aan die de gehele samenleving raken. Wanneer een kunstruimte veilig, voorspelbaar en zintuiglijk prettig is voor neurodivergente mensen, wordt deze automatisch veerkrachtiger en gastvrijer voor iedereen. Dit noemen we de pars pro toto benadering: we lossen een specifiek probleem op om het grotere geheel beter te maken.
Wat we achterlaten
Kennis voor de Hele Sector
De kennis die we binnen Neurovisionary opdoen, is publiek bezit. We willen dat andere musea, galeries en kunstinstellingen kunnen leren van onze experimenten en fouten. We vertalen onze bevindingen daarom doorlopend naar bruikbare formats:
- Zines & Visuele Gidsen: Geen droge teksten, maar laagdrempelige en visueel sterke publicaties die rechtstreeks voortkomen uit de workshops.
- Ruimtelijke Uitkomsten: De resultaten zijn direct zichtbaar in de vorm van nieuwe rondleidingen en geteste fysieke prototypes in de ruimte van MaMA.
- Officiële Kennisplatforms: Onze geanonimiseerde samenvattingen en voortgangsrapportages worden gedeeld in de projectenbank van Regieorgaan SIA en op Publinova.
Partners & Financiering
Een Krachtig Consortium
Neurovisionary is een uniek samenwerkingsverband tussen onderzoek, praktijk en belangenbehartiging:
- Hogeschool Rotterdam (Kenniscentrum WdKA): Leidend in praktijkgericht artistiek onderzoek en de ontwikkeling van vernieuwend kunstonderwijs.
- Stichting MaMA: Een dynamisch platform in Rotterdam waar de wijk en de kunstwereld samenkomen om te experimenteren met populaire cultuur.
- Neurodiversity Foundation: De drijvende kracht achter de maatschappelijke erkenning, kennisontwikkeling en ondersteuning van neurodivergente mensen in Nederland.
Dit project wordt mede mogelijk gemaakt en gefinancierd door Regieorgaan SIA onder de regeling Co-Creatie en Cultuurbeoefening.
Doe mee
Bouw mee aan een neuro-inclusieve toekomst.
Ben je een neurodivergente kunstenaar, (WdKA) student of cultuurbeoefenaar en wil je bijdragen aan het herontwerpen van de sector? We horen graag van je.